Fore Kazık İmalatı

Fore Kazık Nedir?

Fore kazık, zemin içerisinde dairesel kesitli bir kuyu açılarak, çelik donatı kafesi yerleştirildikten sonra beton dökülmesiyle yerinde imal edilen kazık türüdür. "Fore" kelimesi İtalyancada "delmek" anlamına gelmekte olup bu yöntemde özel rotary sondaj makineleri kullanılır. Kazık çapları genellikle 60 cm ile 150 cm arasında olmakla birlikte, büyük köprü ve altyapı projelerinde 200 cm'ye kadar çıkabilmektedir.

Fore kazıklar, diğer kazık türlerine kıyasla en yüksek düşey ve yatay yük taşıma kapasitesine sahip derin temel sistemidir. Özellikle Türkiye gibi alüvyal zemin yapısına sahip şehirlerde, geleneksel sığ temel sistemlerinin yetersiz kaldığı yüksek yapılarda (5 kat ve üzeri) fore kazık uygulaması zorunlu hale gelmektedir.

Fore Kazık Uygulama Yöntemi

Fore kazık imalatı titizlik ve uzmanlık gerektiren çok aşamalı bir süreçtir:

1. Saha Hazırlığı ve Eksen Tayini: Jeoteknik rapor ve proje çizimlerine göre kazık eksenleri arazi üzerinde işaretlenir.
2. Muhafaza Borusu Yerleştirme (Casing): Zemin koşullarına göre geçici çelik muhafaza borusu (casing) zemine bastırılır.
3. Delgi (Fore Açma) İşlemi: Rotary sondaj makinesi ile belirlenen çap ve derinlikte delik açılır. İçerisindeki malzeme kepçe veya burgu yardımıyla çıkarılır.
4. Delik Temizleme: Delik tabanındaki gevşek malzeme temizlenerek donatı kafesi için uygun zemin tesis edilir.
5. Donatı Kafesi İndirme: Projeye uygun çelik donatı kafesi (boyuna ve enine donatı) deliğe yerleştirilir.
6. Beton Dökümü: Tremie borusu aracılığıyla C25-C30 sınıfı hazır beton, delik içindeki suyun altından bile olsa, alttan yukarıya doğru dökülür.
7. Casing Çekme: Beton dökümü tamamlandıktan sonra geçici muhafaza borusu borusu yavaşça çekilir.

Fore Kazık Ne Zaman Kullanılır?

• Zemin taşıma gücünün 1 kg/cm²'nin altında olduğu yumuşak ve zayıf zeminler
• 5 kattan yüksek yapılar ve yüksek yapı yükleri
• Köprü ayakları ve viyadükler
• Rıhtım, iskele ve liman yapıları
• Enerji santralleri ve endüstriyel tesisler
• Yeraltı su seviyesinin yüksek olduğu alanlar
• Komşu yapılara yakın derin kazılar (iksa perdesi)

Fore Kazık ile İksa Yapımı

Fore kazıklar, tek tek taşıyıcı eleman olarak kullanılabileceği gibi, birbirine teğet (touching piles) veya kesişen (sekant piles) yerleştirilerek zemin suyu kesilmesini ve kazı yüzü stabilitesini sağlayan iksa perdeleri olarak da uygulanabilir. Bu yöntem, kentsel alanlardaki derin bodrum katı kazılarında, tünellerde ve su sızdırmazlığı gerektiren yapılarda yaygın olarak tercih edilmektedir.

Sık Sorulan Sorular